به گزارش اقتصاد کشور، اجارهبهای مسکن در تهران در خردادماه امسال براساس شاخص اجارهبهای پیشنهادی با رشد ۴۳ درصدی نسبت به سال گذشته همراه شده است؛ رشدی که در ظاهر قابل توجه است اما در مقایسه با تورم عمومی و بهویژه تورم خوراکیها، تصویر متفاوتی از وضعیت واقعی هزینههای خانوار ارائه میدهد.
رشد ۴۳ درصدی اجاره در برابر تورم سنگین خوراکیها
بررسیها نشان میدهد در حالی که اجارهبهای پیشنهادی در تهران ۴۳ درصد افزایش یافته، تورم عمومی در همین بازه زمانی ۸۹ درصد و تورم خوراکیها به ۱۳۵ درصد رسیده است. این اختلاف بیانگر آن است که فشار هزینه مسکن نسبت به سایر اقلام مصرفی خانوار، سهم کمتری در افزایش هزینههای زندگی داشته است.
با این حال، کارشناسان تأکید میکنند که این موضوع به معنای کاهش فشار بر مستاجران نیست، بلکه نشاندهنده رشد شدیدتر سایر هزینههای ضروری زندگی است که توان پرداخت اجارههای بالاتر را محدود کرده است.
تفاوت اجاره پیشنهادی و اجاره قطعی در تهران
بر اساس دادههای بازار، شاخص اجارهبهای پیشنهادی در تهران به حدود ۶۶۰ هزار تومان به ازای هر مترمربع رسیده است. در مقابل، اجارههای قطعی ثبتشده در قراردادها بهطور میانگین ۴۵۸ هزار تومان به ازای هر مترمربع بوده است.
این اختلاف ناشی از عواملی مانند چانهزنی مستاجران، تفاوت سن بنا و انعقاد قراردادهای تمدیدی با نرخهای پایینتر است. همچنین قراردادهای قطعی شامل طیف وسیعتری از واحدهای قدیمیتر هستند که معمولاً اجاره پایینتری دارند.
چرخش بازار اجاره زیر فشار تورم عمومی
در شرایطی که بهطور تاریخی تورم اجاره معمولاً بالاتر از تورم عمومی بوده، در سال جاری این روند معکوس شده است. دادهها نشان میدهد رشد اجاره تقریباً نصف تورم عمومی شده که این موضوع در سالهای اخیر بیسابقه است.
کارشناسان معتقدند جهش تورم عمومی و بهویژه افزایش قیمت کالاهای خوراکی باعث شده بخش عمدهای از درآمد خانوارها به هزینههای ضروریتر اختصاص یابد و توان افزایش فشار اجارهبها کاهش پیدا کند.
پاتک موجران و محدودیت رشد اجارهبها
گزارشها از بازار مسکن نشان میدهد اکثر قراردادهای تمدیدی با رشد ۲۰ تا ۴۰ درصدی منعقد میشوند. موجران نیز برای واحدهای جدید معمولاً نرخهای بالاتری پیشنهاد میدهند، اما در عمل با محدودیت تقاضا مواجه هستند.
در چنین شرایطی، افزایش بیش از این سطح میتواند منجر به طولانی شدن زمان اجاره یا خالی ماندن واحد شود؛ موضوعی که باعث شده بازار به نوعی تعادل اجباری در نرخها برسد.
چشمانداز بازار اجاره در ماههای آینده
کارشناسان معتقدند در صورت ادامه رشد تورم عمومی و بهویژه افزایش قیمت خوراکیها، فشار بر قدرت خرید مستاجران ادامه خواهد داشت. از سوی دیگر، هرگونه نوسان در بازار مسکن میتواند مجدداً بر روند اجارهها اثرگذار باشد.
با این حال، وضعیت فعلی نشان میدهد بازار اجاره در تهران وارد مرحلهای از «کندی رشد» شده که بیش از هر چیز ناشی از کاهش توان پرداخت مستاجران است.
برای دنبال کردن آخرین تحولات بازار مسکن و تحلیلهای اقتصادی، اقتصاد کشور را دنبال کنید.