به نقل از اقتصاد کشور، یک کارشناس بازار مسکن با انتقاد از رویکردهای محدودکننده و مالیاتی در این بخش، معتقد است بحران مسکن با سیاستهای کنترلی و برخوردهای سختگیرانه حل نمیشود و تمرکز اصلی باید بر افزایش تولید توسط بخش خصوصی و فراهم کردن ابزارهای مالی مناسب برای سازندگان باشد.
بیتالله ستاریان، کارشناس بازار مسکن، در گفتوگویی درباره اصلاح سیاستهای زمین، مالیات، تامین مالی و مقررات ساختوساز اظهار کرد: «اصلاً رویکردهای پلیسی در بخش مسکن پاسخگو نیست. بیش از ۲۰ سال است که در سخنرانیها و گفتوگوهایم تأکید میکنم مسئله مسکن، موضوعی با شرایط بسیار ویژه است. مسکن پاشنه آشیل جامعه محسوب میشود؛ زیرا آثار آن بر زندگی انسان بسیار گسترده است و نداشتن سرپناه میتواند پیامدهای مخربی به همراه داشته باشد.»
مسکن؛ عاملی فراتر از یک کالای مصرفی
ستاریان با اشاره به تاثیر گسترده مسکن بر شرایط اجتماعی و اقتصادی جامعه گفت: «تأثیر مسکن در کاهش آسیبهای اجتماعی، حتی از برخی اقدامات دستگاههای قضایی نیز بیشتر است. فردی که مسکن مناسب دارد، از آرامش و بهداشت روانی بیشتری نسبت به فردی برخوردار است که از داشتن سرپناه محروم است.»
وی افزود: «بسیاری از آسیبها و جرائم در شرایطی شکل میگیرد که افراد سرپناه مناسبی ندارند یا حتی توان پرداخت منظم اجارهبها را از دست میدهند. بنابراین، تأثیر مسکن صرفاً به تأمین یک واحد مسکونی محدود نمیشود.»
انتقاد از سیاستهای مالیاتی در بازار مسکن
این کارشناس بازار مسکن معتقد است مسکن همزمان یک نیاز اجتماعی و یک کالای سرمایهای محسوب میشود و سیاستگذاری در این حوزه باید با هدف افزایش عرضه انجام شود.
ستاریان گفت: «مسکن هم به ارتقای بهداشت روانی جامعه کمک میکند، هم از میزان جرمخیزی میکاهد و در عین حال یک کالای سرمایهای نیز محسوب میشود. به همین دلیل، همواره معتقد بودهام که در چنین شرایطی باید اعلام شود هر فردی که به هر شکل و در هر مرحلهای از خرید، فروش، ساخت یا معامله مسکن فعالیت میکند، از همه مالیاتها معاف باشد تا انگیزه تولید افزایش یابد.»
وی ادامه داد: «اما در عمل مسیر دیگری را انتخاب کردیم. برای اجارهداری مالیات وضع کردیم، برای خانههای خالی مالیات تعیین کردیم و تصور کردیم که با رویکردهای پلیسی و تهدید میتوان تولید را افزایش داد؛ در حالی که مشکل اصلی ما، کمبود تولید مسکن است و این سیاستها خود به مانعی برای تولید تبدیل شدهاند.»
تولید بخش خصوصی؛ راهکار اصلی خروج از بحران مسکن
ستاریان با اشاره به تفاوت شرایط ایران با برخی کشورهای دیگر بیان کرد که بسیاری از کشورهایی که سیاستهای مالیاتی مشابه اجرا میکنند، با کمبود شدید مسکن مواجه نیستند و بخش بزرگی از جامعه آنها از سرپناه مناسب برخوردار است.
او گفت: «در شرایطی که ما به تولید بیشتر نیاز داریم، به جای سیاستهای تشویقی، از ابزار مالیاتی استفاده میکنیم. در حالی که باید تولید را تشویق کرد، نه اینکه با رویکردهای پلیسی با آن برخورد کرد. این شیوه نهتنها در بخش مسکن نتیجهبخش نیست، بلکه تولید را کاهش میدهد و موجب افزایش خروج سرمایه از این بخش میشود.»
این کارشناس بازار مسکن تاکید کرد: «تنها راهکار این است که بخش خصوصی، که امروز حدود ۹۵ تا ۹۷ درصد تولید مسکن کشور را بر عهده دارد، به ابزارهای مالی کارآمد دسترسی پیدا کند. مسئله اصلی، تولید بخش خصوصی است، نه تولید دولتی.»
وی افزود: «باید شرایطی فراهم شود که سازندگان بتوانند از انواع ابزارهای مالی متداول، همانند آنچه در بسیاری از کشورهای دنیا وجود دارد، استفاده کنند و ظرفیت تولید خود را افزایش دهند؛ بهگونهای که به جای ساخت ۱۰ واحد، امکان ساخت ۱۰۰ واحد را داشته باشند.»
برای دنبال کردن تازهترین اخبار بازار مسکن، تحلیلهای اقتصادی و تحولات حوزه ساختوساز، اقتصاد کشور را دنبال کنید.