به نقل از اقتصاد کشور، بازار جهانی نفت پس از دریافت سیگنالهایی درباره کاهش تنشهای ژئوپلیتیک و احتمال ازسرگیری مذاکرات، بخشی از رشدهای ناشی از ریسک جنگ را پس گرفت. تحلیلگران معتقدند افت اخیر قیمت نفت بیشتر از آنکه ناشی از تغییرات بنیادی در عرضه و تقاضا باشد، نتیجه کاهش «حقبیمه جنگ» و بازنگری معاملهگران در احتمال اختلال عرضه انرژی از مسیر تنگه هرمز است.
بازارهای جهانی در روزهای اخیر تحت تاثیر افزایش تنش میان ایران و آمریکا، حملات به نفتکشها و تشدید درگیریها در اطراف تنگه هرمز قرار داشتند. با توجه به اینکه بخش قابل توجهی از تجارت جهانی نفت و گاز از این مسیر عبور میکند، نگرانی از اختلال در عرضه انرژی بار دیگر وارد محاسبات معاملهگران شد.
مذاکرات، فشار جنگی را از قیمت نفت خارج کرد
با این حال، تغییر فضای سیاسی باعث شد روند بازار برخلاف انتظارات اولیه حرکت کند. اعلام توقف حمله جدید و بازگشت دو طرف به مسیر مذاکره، بخشی از نگرانیهای ژئوپلیتیک را کاهش داد و باعث شد نفت با افت قابل توجهی مواجه شود.
در این شرایط، نفت برنت پس از کاهش نزدیک به ۶ درصدی تا محدوده ۸۳ دلار عقبنشینی کرد و در ادامه نیز در محدوده ۷۸ دلار معامله شد. همزمان، نفت وستتگزاس نیز کاهش قیمت را تجربه کرد و به محدوده ۷۳ دلار رسید.
کارشناسان معتقدند کاهش فعلی قیمت نفت بیشتر حاصل قیمتگذاری دوباره احتمال جنگ است و لزوماً نشاندهنده تغییر اساسی در وضعیت عرضه و تقاضای جهانی نیست. در صورتی که مذاکرات با شکست مواجه شود یا شرایط امنیتی در تنگه هرمز وخیمتر شود، احتمال بازگشت سریع ریسک جنگ به قیمت نفت وجود دارد.
افزایش تولید اوپکپلاس؛ عامل فشار مضاعف بر نفت
در کنار کاهش تنشهای سیاسی، تصمیم اوپکپلاس برای افزایش محدود تولید نیز فشار نزولی بر بازار نفت را تقویت کرده است. این ائتلاف با افزایش روزانه ۱۸۸ هزار بشکهای تولید از ماه سپتامبر موافقت کرده است.
اگرچه این میزان افزایش تولید به تنهایی توان جبران یک اختلال بزرگ در مسیر عرضه انرژی را ندارد، اما در شرایط کاهش نگرانیهای ژئوپلیتیک، پیام افزایش عرضه را به بازار منتقل کرده و بر انتظارات معاملهگران اثر گذاشته است.
چرا طلا برخلاف نفت رشد کرد؟
رفتار متفاوت بازار طلا و نقره نسبت به نفت نشان میدهد این داراییها بیش از آنکه مستقیماً از اخبار جنگ تاثیر بگیرند، تحت تاثیر متغیرهای پولی و اقتصادی قرار دارند.
با وجود کاهش احتمال تشدید درگیریها، قیمت اونس طلا حدود ۱.۳ درصد افزایش یافت و به محدوده ۴ هزار و ۱۳۲ دلار رسید. کاهش قیمت نفت باعث تعدیل نگرانیها درباره فشارهای تورمی شد و کاهش بازده اوراق خزانهداری آمریکا و تضعیف دلار نیز از رشد طلا حمایت کرد.
به این ترتیب، رشد اخیر طلا را نمیتوان صرفاً واکنش به افزایش تقاضای دارایی امن دانست؛ بلکه بخش مهمی از این حرکت ناشی از عوامل پولی، کاهش بازده اوراق و بازگشت فنی قیمتها بوده است.
نفت همچنان گروگان اخبار تنگه هرمز است
رفتار اخیر بازارها نشان میدهد نفت همچنان حساسترین دارایی نسبت به تحولات خاورمیانه باقی مانده است. در روزهای ابتدایی افزایش تنشها، هر خبر منفی میتوانست جهش شدیدی در قیمت ایجاد کند، اما اکنون واکنش بازار به اخبار جنگی محدودتر شده است.
این تغییر رفتار چند پیام مهم دارد؛ نخست اینکه بخشی از ریسک جنگ پیشتر در قیمت نفت لحاظ شده و برای جهش جدید، بازار به اختلال واقعی و قابل اندازهگیری در عرضه نیاز دارد. دوم اینکه تکرار تهدیدها بدون کاهش واقعی صادرات، حساسیت معاملهگران را کاهش داده است.
در مقابل، هر نشانهای از کاهش تنش میتواند باعث خروج سریع ریسک جنگ از قیمتها شود؛ موضوعی که در افت اخیر نفت بهوضوح مشاهده شد.
آینده بازار انرژی به مذاکرات و سیاستهای پولی وابسته است
در شرایط فعلی، مسیر آینده نفت بیش از هر چیز به روند مذاکرات، وضعیت امنیتی تنگه هرمز و احتمال اختلال در عرضه انرژی وابسته است. در مقابل، طلا و نقره همچنان بیشتر از سیاستهای پولی فدرالرزرو، ارزش دلار و بازده اوراق تاثیر میپذیرند.
تحلیلگران معتقدند اگر تنشها کاهش یابد، بازار نفت میتواند بخش بیشتری از ریسک جنگ را تخلیه کند؛ اما هرگونه شکست مذاکرات یا تشدید درگیریها میتواند بار دیگر قیمت انرژی را با جهش مواجه کند.
برای دنبال کردن تازهترین اخبار بازار انرژی، نفت و تحولات اقتصادی جهان، گزارشهای روز را در اقتصاد کشور دنبال کنید.
