به نقل از اقتصاد کشور، بسیاری از تیمهای فناور در ایران نه به دلیل ضعف محصول یا کمبود توانمندی، بلکه به دلیل دسترسی محدود به سرمایهگذاران، رویدادهای بزرگ و شبکههای ارتباطی از چرخه سرمایهگذاری و همکاری صنعتی خارج میشوند. «عیار» با هدف تغییر این وضعیت، بهعنوان سامانهای برای شناسایی، ارزیابی و هدایت استارتاپها و شرکتهای فناور معرفی شده است.
شرکت تسهیلگران صادرات هوش مصنوعی صنعتی «هومص» در نشست خبری خود از دستیار هوشمند «عیار» رونمایی کرد؛ سامانهای که با هدف ایجاد مسیر شفافتر برای ورود تیمهای فناور به فرایند جذب سرمایه، دریافت پروژه و شکلگیری همکاریهای صنعتی طراحی شده است.
چرا «عیار» برای استارتاپها اهمیت دارد؟
محمدرضا معبودیان، مدیرعامل هومص، با اشاره به تجربه بررسی صدها فرصت فناورانه بیان کرد: از میان ۳۳۸ پرونده شناساییشده، تنها ۸ مورد به بررسیهای موشکافانه رسیدهاند.
به گفته او، نمیتوان باقی پروندهها را صرفاً فاقد فناوری یا استعداد دانست؛ چراکه بخشی از مشکل به این موضوع برمیگردد که تیمها نمیدانند سرمایهگذار برای تصمیمگیری به چه اطلاعاتی نیاز دارد و گاهی یک فرصت، پیش از آنکه به شکل صحیح معرفی شود، از چرخه بررسی خارج میشود.
در اکوسیستم فناوری، دسترسی به سرمایه همچنان تا حد زیادی به حضور در رویدادها، معرفیهای شخصی و ارتباط مستقیم با سرمایهگذاران وابسته است. این وضعیت میتواند موجب شود تیمهایی که خارج از تهران فعالیت میکنند یا به شبکههای شناختهشده دسترسی ندارند، کمتر دیده شوند؛ حتی اگر از نظر محصول و توان فنی ظرفیت بالایی داشته باشند.
ارزیابی استارتاپها بدون نیاز به معرفی اولیه
«عیار» تلاش میکند نقطه شروع این فرایند را تغییر دهد. متقاضیان میتوانند اطلاعات کسبوکار، محصول، بازار، تیم، مدل مالی و پیچ خود را در سامانه ثبت کنند و بدون نیاز به معرفی اولیه وارد فرایند ارزیابی شوند.
پس از ثبت اطلاعات، سامانه وضعیت پرونده را مشخص میکند و نشان میدهد برای ورود به مرحله بعد، چه نقاط ضعفی باید برطرف شود. به این ترتیب، معیارهای ارزیابی میتواند از وابستگی صرف به ارتباطات شخصی و جغرافیای فعالیت فاصله بگیرد.
مهران ضیابری، معاون فنی هومص، با تأکید بر همین رویکرد توضیح داد: هدف عیار این است که نقطه ورود به مسیر سرمایهگذاری برای همه شفاف باشد.
به گفته او، یک تیم در استانی دور از مرکز باید بتواند با همان معیارهایی ارزیابی شود که تیمی در شبکههای شناختهشده سرمایهگذاری قرار دارد. البته عیار نمیتواند دسترسی برابر به همه منابع را تضمین کند، اما میتواند نقش رابطه و حضور فیزیکی را در آغاز این مسیر کاهش دهد.
پاسخ منفی میتواند به نقشه راه تبدیل شود
یکی دیگر از چالشهای تیمهای فناور، دریافت پاسخ منفی بدون اطلاع از دلایل آن است. یک استارتاپ ممکن است به دلیل ضعف محصول، بازار، مدل مالی، ترکیب تیم یا حتی نحوه ارائه نتواند نظر سرمایهگذار را جلب کند، اما معمولاً مشخص نیست دقیقاً کدام بخش نیاز به اصلاح دارد.
در مدل عیار، آماده نبودن قرار نیست به معنای بسته شدن پرونده باشد. ضیابری میگوید تیمها میتوانند متوجه شوند کدام ادعاهایشان پشتوانه کافی ندارد، چه ایرادی در مدل مالی وجود دارد و پیش از مراجعه دوباره به سرمایهگذار چه اقداماتی باید انجام دهند.
به این ترتیب، پاسخ منفی میتواند به جای تبدیل شدن به یک بنبست، به نقشهای برای بهبود عملکرد و آمادهسازی دوباره تیم تبدیل شود.
کشف ظرفیتهای کمتر دیدهشده فناوری
وجود یک مسیر ورودی دائمی میتواند دامنه جستوجوی هومص را نیز گستردهتر کند؛ از تیمهای دانشگاهی و شرکتهای صنعتی باسابقه گرفته تا گروههای فنی فعال در استانهایی که معمولاً کمتر در کانون توجه سرمایهگذاران قرار دارند.
از سوی دیگر، انباشت دادههای حاصل از این ارزیابیها میتواند تصویر روشنتری از ظرفیتهای فناورانه کشور ارائه دهد؛ از جمله اینکه چه توانمندیهایی در استانها و حوزههای مختلف وجود دارد و میان نیاز صنایع و ظرفیت شرکتهای فناور چه فاصلهای ایجاد شده است.
معبودیان نیز با تأکید بر اهمیت کشف فرصتها در کنار ارزیابی آنها گفت: اگر سرمایهگذاران فقط تیمهایی را ببینند که از قبل به آنها نزدیک هستند، بخش قابلتوجهی از ظرفیت کشور نادیده میماند.
به گفته او، عیار میتواند هم میدان جستوجو را گستردهتر کند و هم فرایند غربال فرصتها را ساختارمندتر پیش ببرد.
«عیار» فقط مسیر جذب سرمایه نیست
کارکرد این سامانه به جذب سرمایه محدود نمیشود. شرکتهای فناور میتوانند محصولات، توانمندیها و نمونهکارهای خود را در عیار معرفی کنند و برای ورود به شبکه شرکای هومص مورد ارزیابی قرار گیرند.
بنابراین حضور در این سامانه میتواند در نهایت به سرمایهگذاری، دریافت پروژه، دسترسی به بازار یا شکلگیری همکاری با یک شریک صنعتی منجر شود.
ضیابری در توضیح مأموریت هومص نیز تأکید کرد: این مجموعه صرفاً یک صندوق سرمایهگذاری خطرپذیر تخصصی در حوزه هوش مصنوعی صنعت و معدن نیست و هدف آن، ایجاد اتصال میان فناوری، مسائل واقعی صنعت، بازار و شرکای صنعتی است.
تبدیل عیار به درگاهی دائمی برای استارتاپها
قرار است «عیار» پس از برگزاری نمایشگاههایی مانند الکامپ و اینوتکس نیز به فعالیت خود ادامه دهد و به درگاهی دائمی برای شناسایی و ارزیابی تیمهای فناور تبدیل شود.
در صورت تحقق این هدف، سامانه عیار میتواند بخشی از وابستگی اکوسیستم سرمایهگذاری به معرفیهای شخصی، رویدادهای محدود و شبکههای سنتی ارتباطی را کاهش دهد و فرصت بیشتری برای دیده شدن تیمهای فناور مستعد در سراسر کشور ایجاد کند.
برای دنبال کردن آخرین اخبار فناوری، استارتاپها، سرمایهگذاری و تحولات اقتصاد دیجیتال، به اقتصاد کشور مراجعه کنید.