به نقل از اقتصاد کشور نرخ سوم بنزین از بامداد ۱۷ شهریور به ۱۰ هزار تومان رسید. بر اساس تصمیم شورای عالی انرژی، سهمیه اول ۶۰ لیتری با نرخ ۱۵۰۰ تومان و سهمیه دوم ۵۰ لیتری با نرخ ۳۰۰۰ تومان بدون تغییر باقی مانده و تنها بنزین مازاد بر سهمیهها با نرخ جدید محاسبه میشود. همزمان، دولت برای حمایت از رانندگان تاکسیهای اینترنتی، سهمیه مازاد سوخت تا سقف ۳۰۰ لیتر در ماه را متناسب با میزان پیمایش به کارت سوخت آنها اختصاص داده است.
نرخ سوم بنزین از ۱۷ شهریور اجرایی شد
بر اساس تصمیم اتخاذشده در جلسه شورای عالی انرژی به ریاست مسعود پزشکیان، از ساعت صفر بامداد ۱۷ شهریور نرخ بنزین آزاد یا سوخت عرضهشده با کارت جایگاهها به ۱۰ هزار تومان در هر لیتر افزایش یافت.
در این طرح، سهمیههای قبلی بدون تغییر باقی ماندهاند. سهمیه اول هر خودرو ۶۰ لیتر با قیمت ۱۵۰۰ تومان و سهمیه دوم ۵۰ لیتر با قیمت ۳۰۰۰ تومان تعیین شده است و تنها مصرف مازاد بر این سهمیهها مشمول نرخ سوم، یعنی ۱۰ هزار تومان، خواهد شد.
هدف از اجرای نظام سهنرخی بنزین چیست؟
تغییر نرخ بنزین آزاد با هدف مدیریت مصرف سوخت، کاهش قاچاق و ایجاد انگیزه برای صرفهجویی در مصرف اجرا شده است. در این ساختار، مصرفکنندگان عادی همچنان میتوانند از سهمیههای اول و دوم با نرخهای قبلی استفاده کنند و افزایش قیمت عمدتاً متوجه مصرف مازاد خواهد بود.
با این حال، افزایش نرخ بنزین آزاد میتواند بر هزینه حملونقل اثرگذار باشد و در صورت انتقال این هزینه به بخشهای مختلف اقتصاد، بر قیمت برخی کالاها و خدمات نیز تأثیر بگذارد. حفظ سهمیههای قبلی با هدف کاهش فشار مستقیم این سیاست بر خانوارها انجام شده است.
سهمیه ۳۰۰ لیتری برای تاکسیهای اینترنتی
یکی از بخشهای مهم این تصمیم، اختصاص سهمیه مازاد سوخت به رانندگان تاکسیهای اینترنتی است. بر اساس این طرح، رانندگان واجد شرایط میتوانند تا سقف ۳۰۰ لیتر سهمیه مازاد در ماه دریافت کنند.
میزان سهمیه برای هر راننده به صورت ثابت و یکسان تعیین نمیشود، بلکه متناسب با میزان پیمایش محاسبه و به کارت سوخت اختصاص داده خواهد شد. این اقدام با هدف کاهش فشار افزایش هزینه سوخت بر رانندگانی انجام شده است که بخش قابلتوجهی از فعالیت روزانه آنها به جابهجایی مسافر و طی مسافتهای طولانی اختصاص دارد.
تأثیر نرخ جدید بر معیشت و تورم
افزایش قیمت بنزین آزاد میتواند به صورت مستقیم هزینه حملونقل را افزایش دهد و از این مسیر بر قیمت تمامشده برخی کالاها و خدمات اثر بگذارد. با این حال، ثابت ماندن نرخ دو سهمیه اول میتواند شدت اثرگذاری این تغییر را برای مصرفکنندگان عادی کاهش دهد.
در مقابل، خودروهای پرمصرف و افرادی که مصرف سوخت آنها از سقف سهمیههای تعیینشده عبور میکند، سهم بیشتری از افزایش هزینه را تجربه خواهند کرد. به همین دلیل، نحوه اجرای طرح و میزان کنترل مصرف مازاد اهمیت زیادی دارد.
کاهش قاچاق سوخت؛ چالش مهم اجرای طرح
یکی از اهداف اعلامشده برای افزایش نرخ سوم، کاهش انگیزه قاچاق سوخت و مدیریت مصرف است. افزایش نرخ بنزین آزاد میتواند فاصله قیمتی میان سوخت سهمیهای و نرخ مازاد را تغییر دهد و در کنار اقدامات نظارتی، بر الگوی مصرف و قاچاق اثر بگذارد.
با این حال، اجرای موفق این سیاست تنها به تغییر قیمت محدود نمیشود. نظارت بر توزیع سوخت، جلوگیری از سوءاستفادههای احتمالی، کنترل کارتهای سوخت و فرهنگسازی برای مصرف بهینه از جمله اقداماتی است که میتواند در تحقق اهداف طرح نقش داشته باشد.
آینده سیاست قیمتگذاری بنزین
اجرای نظام سهنرخی بنزین، در حالی آغاز شده که دولت تلاش کرده میان مدیریت مصرف و حمایت از مصرفکنندگان عادی تعادل ایجاد کند. حفظ دو سهمیه با نرخهای ۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومان در کنار تعیین نرخ ۱۰ هزار تومانی برای مصرف مازاد، چارچوب جدید قیمتگذاری سوخت را شکل داده است.
در این میان، حمایت از رانندگان تاکسیهای اینترنتی از طریق اختصاص سهمیه مازاد متناسب با پیمایش، یکی از مهمترین سازوکارهای حمایتی این طرح محسوب میشود. میزان موفقیت سیاست جدید در کاهش مصرف و قاچاق، به نحوه اجرا، نظارت و سیاستهای مکمل در حوزه حملونقل و سوخت بستگی خواهد داشت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحولات بازار سوخت، قیمت بنزین و سیاستهای انرژی، به اقتصاد کشور مراجعه کنید.