کاهش مصرف بنزین در سهماهه پایانی سال ۱۴۰۴، همزمان با اجرای مصوبه هیأت وزیران درباره مدیریت مصرف انرژی، توجه کارشناسان را به نقش سیاستهای قیمتی در کنترل مصرف جلب کرده است. با این حال، بررسی آمارها نشان میدهد که افت مصرف تنها به اجرای نرخ سوم بنزین محدود نبوده و عوامل دیگری نیز در این روند نقش داشتهاند.
به گزارش اقتصاد کشور، روند مصرف بنزین در سالهای گذشته همواره صعودی بوده است و حتی در دورههایی که قیمت سوخت افزایش یافت، پس از مدت کوتاهی میزان مصرف دوباره به روند افزایشی خود بازگشت.
کاهش مصرف پس از اجرای مصوبه هیأت وزیران
یکی از محورهای اصلی مصوبه هیأت وزیران در آذرماه ۱۴۰۴، کاهش شدت مصرف انرژی و مدیریت ناترازی در این حوزه بود. پس از اجرای این مصوبه، روند مصرف بنزین کاهش یافت؛ بهگونهای که مصرف روزانه از حدود ۱۳۱ میلیون لیتر به ۱۲۳ میلیون و ۷۰۰ هزار لیتر تا پایان اسفندماه رسید.
در نتیجه این کاهش، میانگین مصرف روزانه بنزین در پایان سال ۱۴۰۴ به حدود ۱۲۴ میلیون لیتر رسید که تقریباً برابر با میانگین مصرف سال ۱۴۰۳ است. این در حالی است که در سال ۱۴۰۳ نسبت به سال ۱۴۰۲، مصرف روزانه بنزین حدود ۸ میلیون لیتر افزایش یافته بود و در سال ۱۴۰۲ نیز نسبت به سال قبل از آن، افزایش ۷ میلیون لیتری ثبت شده بود.
آیا نرخ سوم عامل اصلی کاهش مصرف بود؟
برخی تحلیلگران معتقدند اجرای تدریجی نرخ سوم بنزین با قیمت هر لیتر ۵ هزار تومان میتواند در بلندمدت به کنترل مصرف سوخت کمک کند. با این حال، کارشناسان تأکید دارند که کاهش مصرف در سهماهه پایانی سال را نمیتوان صرفاً به اجرای این سیاست نسبت داد.
بررسی شرایط آن دوره نشان میدهد که در سه هفته پایانی اسفندماه، همزمان با افزایش سفرهای پایان سال، شرایط ناشی از حمله نظامی آمریکا و اسرائیل به ایران موجب تغییر در روند عادی زندگی و کاهش رفتوآمدها شد؛ موضوعی که به کاهش قابل توجه مصرف روزانه بنزین نیز انجامید.
جمعبندی
اگرچه اجرای نرخ سوم بنزین و سیاستهای مدیریت مصرف میتواند بر رفتار مصرفکنندگان اثرگذار باشد، اما افت مصرف در پایان سال ۱۴۰۴ حاصل مجموعهای از عوامل اقتصادی، مدیریتی و شرایط خاص آن مقطع زمانی بوده است. بنابراین برای ارزیابی دقیق اثر سیاستهای قیمتی، باید روند مصرف در ماههای آینده نیز مورد بررسی قرار گیرد.
نظر شما درباره تأثیر نرخ سوم بنزین بر کاهش مصرف چیست؟ دیدگاه خود را با ما و دیگر مخاطبان به اشتراک بگذارید.
