به گزارش اقتصاد کشور، موضوع اتصال کارت بانکی به کارت سوخت بار دیگر در دستور کار سیاستگذاران حوزه انرژی قرار گرفته است. در حالی که موافقان این طرح آن را راهکاری برای افزایش شفافیت و تسهیل فرآیند سوختگیری میدانند، برخی کارشناسان معتقدند اجرای آن باید از منظر اقتصادی، فنی و امنیتی بهدقت ارزیابی شود.
به نقل از خبرگزاری آنا، سید حمید حسینی، سخنگوی اتحادیه صادرکنندگان فرآوردههای نفت، گاز و پتروشیمی ایران (اوپکس)، با اشاره به تغییر رویکرد دولت در مدیریت مصرف سوخت اظهار کرد که اتصال کارت بانکی به کارت سوخت در شرایط فعلی بخش زیادی از توجیه اولیه خود را از دست داده است.
تغییر سیاستها، فلسفه اولیه طرح را کمرنگ کرده است
حسینی گفت: «اتصال کارت بانکی به کارت سوخت زمانی دارای توجیه جدی بود که قرار بود سهمیه بنزین به اشخاص اختصاص یابد، اما اکنون با تغییر سیاستها و منتفی شدن آن ایده، فلسفه اصلی اجرای این طرح نیز تا حد زیادی از بین رفته است.»
وی افزود که تمرکز فعلی دولت بیشتر بر ایجاد مشوقهایی برای کاهش مصرف سوخت است و نه تغییر در شیوه تخصیص سهمیه بنزین؛ از این رو، به نظر میرسد اهداف جدیدی برای اجرای این طرح دنبال میشود.
لزوم شفافسازی درباره اهداف اجرای طرح
سخنگوی اوپکس با بیان اینکه تاکنون توضیح شفافی درباره اهداف نهایی این طرح ارائه نشده است، اظهار کرد که باید مشخص شود جایگزینی کارت بانکی با کارت سوخت چه ارزش افزودهای برای کشور ایجاد میکند و آیا منافع آن از هزینههای اجرایی بیشتر خواهد بود یا خیر.
به گفته وی، یکی از مهمترین مزایای احتمالی این طرح، دسترسی به اطلاعات دقیقتر از الگوی مصرف سوخت است؛ اطلاعاتی که میتواند در برنامهریزیهای حوزه انرژی و مدیریت شبکه توزیع سوخت مورد استفاده قرار گیرد.
آیا اتصال کارت بانکی به کاهش قاچاق سوخت کمک میکند؟
حسینی معتقد است هرچه دادههای دقیقتری از نحوه مصرف سوخت در اختیار شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی قرار گیرد، امکان تحلیل رفتار مصرفکنندگان و شناسایی الگوهای غیرمتعارف نیز افزایش خواهد یافت.
وی در عین حال تأکید کرد که نباید انتظار داشت اجرای این طرح بهتنهایی مشکل قاچاق سوخت را برطرف کند، زیرا قاچاق فرآوردههای نفتی تحت تأثیر عوامل متعددی از جمله اختلاف قیمت سوخت، شرایط مرزی و مسائل اقتصادی قرار دارد.
کاهش زمان سوختگیری از مزایای احتمالی طرح
به گفته این کارشناس حوزه انرژی، در صورت یکپارچه شدن فرآیند احراز سهمیه و پرداخت هزینه سوخت از طریق کارت بانکی، مدت زمان سوختگیری در جایگاهها کاهش یافته و خدماترسانی به شهروندان روانتر خواهد شد.
با این حال، وی تأکید کرد که این مزیت نیز باید در کنار هزینههای ایجاد زیرساختهای لازم مورد ارزیابی قرار گیرد.
ضرورت بررسی اقتصادی، فنی و امنیتی
حسینی با اشاره به لزوم انجام مطالعات کارشناسی پیش از اجرای این طرح گفت: «پرسش اصلی این است که آیا منافعی که از اجرای این طرح حاصل میشود، با هزینههایی که برای ایجاد زیرساختهای جدید، تغییر سامانهها و تجهیز شبکه بانکی کشور صرف خواهد شد، تناسب دارد یا خیر.»
وی همچنین با اشاره به نقش شبکه بانکی در اجرای این طرح، بر ضرورت فراهم بودن زیرساختهای لازم برای مدیریت حجم بالای تراکنشهای مرتبط با عرضه سوخت تأکید کرد.
ملاحظات امنیت سایبری
سخنگوی اوپکس با اشاره به سوابق حملات سایبری به زیرساختهای بانکی کشور، بر لزوم بررسی دقیق ابعاد امنیتی این طرح تأکید کرد و گفت اتصال سامانه هوشمند سوخت به شبکه بانکی باید از نظر امنیت سایبری بهطور کامل ارزیابی شود.
وی در پایان خاطرنشان کرد: «هر طرحی که قرار است در حوزه انرژی اجرا شود، باید علاوه بر برخورداری از توجیه اقتصادی، از منظر امنیتی، فنی و اجرایی نیز کاملاً قابل دفاع باشد.»
برای اطلاع از آخرین اخبار حوزه انرژی، بنزین، کارت سوخت و سیاستهای سوختی، تازهترین گزارشهای اقتصاد کشور را دنبال کنید.