به نقل از اقتصاد کشور در شرایطی که افزایش قیمت کالاهای اساسی فشار بیشتری بر خانوارهای کمدرآمد وارد کرده، موضوع افزایش اعتبار کالابرگ بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است. بر اساس اظهارات مطرحشده، افزایش اعتبار کالابرگ در بازه ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان در حال بررسی است و همزمان بر حمایت از معیشت اقشار کمبرخوردار تأکید شده است. با این حال، فعالان کارگری معتقدند فاصله میان دستمزد و هزینههای زندگی به اندازهای افزایش یافته که اجرای یک حمایت مقطعی بهتنهایی نمیتواند این شکاف را جبران کند.
بر اساس آمارهای مطرحشده در گزارش، تورم نقطهبهنقطه مردادماه به ۸۹ درصد رسیده و تورم گروه خوراکیها و آشامیدنیها از ۱۲۷ درصد عبور کرده است. همزمان، افزایش نرخ دلار به بالای ۲۳۵ هزار تومان و قیمت بنزین ۱۰ هزار تومانی، نگرانیها درباره افزایش هزینه خانوار را تشدید کرده است.
افزایش ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومانی اعتبار کالابرگ
وزارت تعاون از بررسی افزایش اعتبار کالابرگ در محدوده ۳۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان خبر داده است. این افزایش در صورت اجرا میتواند بخشی از فشار هزینهای خانوارهای کمدرآمد را کاهش دهد، اما میزان اثرگذاری آن به زمان اجرا، نحوه پرداخت و استمرار این حمایت بستگی دارد.
رئیسجمهور نیز از تصمیم قطعی برای حمایت از معیشت اقشار کمبرخوردار سخن گفته و وعده اعلام جزئیات آن را داده است. با این حال، فعالان کارگری تأکید دارند که حمایت معیشتی زمانی میتواند اثرگذار باشد که در کنار سیاستهای جبرانی، موضوع دستمزد و کنترل تورم نیز مورد توجه قرار گیرد.
جهش قیمت کالاهای اساسی و کاهش قدرت خرید کارگران
علی ترکاشوند، دبیر اجرایی خانه کارگر شهرری، با اشاره به وضعیت قیمت نان از افزایش غیررسمی قیمت آن انتقاد کرده است. در همین حال، مجید رحمتی، عضو کانون شوراهای اسلامی کار استان تهران، از افزایش بیش از ۳۰۰ درصدی قیمت روغن و رشد بیش از ۲۰۰ درصدی قیمت برنج در یک سال گذشته خبر داده است.
این فعال کارگری همچنین به موضوع اصلاح دستمزدها در نیمه دوم سال اشاره کرده و گفته است تاکنون اقدام عملی در این زمینه انجام نشده است. افزایش هزینه کالاهای ضروری در شرایطی که درآمد خانوارها متناسب با سرعت رشد قیمتها افزایش پیدا نکرده، موجب کاهش قدرت خرید و کوچکتر شدن سبد مصرفی خانوار شده است.
کالابرگ؛ حمایت کوتاهمدت در برابر تورم
افزایش اعتبار کالابرگ میتواند به عنوان یک ابزار حمایتی، بخشی از هزینه خرید کالاهای اساسی را پوشش دهد؛ اما اثر آن در نهایت به شدت تورم و سرعت افزایش قیمتها وابسته است. اگر هزینه سبد مصرفی خانوار با سرعت بیشتری از اعتبار حمایتی افزایش پیدا کند، قدرت جبرانی کالابرگ نیز به مرور کاهش خواهد یافت.
از این منظر، زمان اجرای طرح اهمیت زیادی دارد. تأخیر در پرداخت اعتبار جدید میتواند باعث شود بخشی از اثر حمایتی آن پیش از رسیدن به خانوارها تحت تأثیر افزایش قیمتها قرار گیرد. به همین دلیل، فعالان حوزه کارگری علاوه بر رقم حمایت، بر اجرای سریع و استمرار آن تأکید دارند.
فشار همزمان دلار و بنزین بر هزینه خانوار
افزایش نرخ ارز و قیمت سوخت میتواند از مسیر هزینه حملونقل، تولید و توزیع بر قیمت کالاها اثر بگذارد. این موضوع برای خانوارهای کمدرآمد اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا بخش قابل توجهی از درآمد آنها صرف خوراک، مسکن، حملونقل و سایر نیازهای ضروری میشود.
در چنین شرایطی، افزایش قیمت اقلامی مانند نان و مواد غذایی میتواند فشار بیشتری بر بودجه خانوارهای کارگری وارد کند. به همین دلیل، سیاستهای حمایتی در صورتی اثرگذاری بیشتری خواهند داشت که همزمان با اقدامات مربوط به کنترل تورم و تقویت قدرت خرید دنبال شوند.
فاصله دستمزد و هزینه زندگی
یکی از محورهای اصلی انتقاد فعالان کارگری، فاصله میان سطح دستمزد و هزینه واقعی زندگی است. رشد قیمت کالاهای اساسی در یک سال گذشته باعث شده است خانوارهایی که پیش از این نیز با محدودیت درآمد مواجه بودند، برای تأمین نیازهای روزمره با فشار بیشتری روبهرو شوند.
در چنین وضعیتی، اصلاح دستمزد و تقویت حمایتهای معیشتی دو موضوع بههمپیوسته هستند. کالابرگ میتواند بخشی از هزینه مصرفی را پوشش دهد، اما بدون افزایش متناسب درآمد و کنترل روند رشد قیمتها، فاصله میان درآمد و هزینه خانوار همچنان پابرجا خواهد ماند.
ضرورت اجرای سریع و هدفمند حمایتهای معیشتی
اثرگذاری هر طرح حمایتی به نحوه شناسایی خانوارهای مشمول، زمان پرداخت، میزان اعتبار و استمرار منابع مالی آن وابسته است. افزایش اعتبار کالابرگ در صورتی میتواند فشار معیشتی را کاهش دهد که منابع آن پایدار باشد و پرداختها بدون تأخیر انجام شود.
در کنار کالابرگ، اصلاح سازوکار حمایت از خانوارهای کمدرآمد، توجه به وضعیت دستمزدها و سیاستهای کنترل قیمت کالاهای اساسی نیز از موضوعاتی است که میتواند در کاهش فشار هزینه زندگی نقش داشته باشد. در نهایت، رقم نهایی افزایش اعتبار کالابرگ و زمان اجرای آن میتواند مشخص کند این حمایت تا چه اندازه قادر به جبران بخشی از هزینههای فزاینده خانوار خواهد بود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحولات مربوط به کالابرگ، یارانه و معیشت خانوارها، به اقتصاد کشور مراجعه کنید.
